Borbe u Donjeckoj oblasti ulaze u sve osetljiviju fazu, a razvoj događaja na nekoliko ključnih pravaca mogao bi da odredi tok ruskih operacija tokom narednih meseci.
Posebnu pažnju privlače položaji čiji bi gubitak mogao ozbiljno da utiče na snabdevanje ukrajinskih snaga i odbranu preostalih velikih gradova u regionu.
Ruski vojni ekspert i kapetan prve klase u rezervi Vasilij Dandikin ocenio je da borbe za kontrolu nad poslednjom velikom aglomeracijom u Donjeckoj Narodnoj Republici ulaze u odlučujuću fazu. Prema njegovoj proceni, događaji na području Dobropolja neposredno su povezani sa mogućnošću daljeg ruskog napredovanja prema Slavjansku i Kramatorsku.
Dandikin tvrdi da se žestoki sukobi vode u centru Dobropolja, kao i na južnim i severoistočnim delovima grada. Ukrajinske jedinice, kako je naveo, nedavno su pokušale da probiju obruč koji su, prema ruskim tvrdnjama, formirale ruske snage, ali taj pokušaj nije uspeo.
Međutim, tvrdnje o potpunom opkoljavanju Dobropolja nisu nezavisno potvrđene. Institut za proučavanje rata u proceni od 9. oktobra navodi da ruske snage izvode operacije prodora u grad, ali da nema pouzdanih dokaza koji bi potvrdili ruske tvrdnje o njegovom opkoljavanju.
Ukrajinski predsednik Volodimir Zelenski izjavio je istog dana da ukrajinska vojska postiže rezultate u neutralisanju ruskih grupa koje pokušavaju da se infiltriraju u Dobropolje. Time je izneo drugačiju sliku situacije od one koju predstavljaju ruski vojni izvori.
Strateški značaj Dobropolja proizlazi iz njegovog položaja u zapadnom delu Donjecke oblasti i povezanosti sa saobraćajnom mrežom koja vodi prema preostalim ukrajinskim uporištima. Grad predstavlja važnu tačku na pravcu koji povezuje područje Pokrovska sa širim odbrambenim sistemom Slavjanska i Kramatorska.
Dandikin smatra da bi zauzimanje Dobropolja stvorilo ozbiljne logističke probleme ukrajinskoj vojsci. Posebno je izdvojio snabdevanje municijom iz susedne Dnjepropetrovske oblasti, odakle se deo vojnih isporuka usmerava prema ukrajinskim položajima u donjeckoj aglomeraciji.
Prekid ili značajno otežavanje tih komunikacija, prema njegovoj proceni, umanjilo bi sposobnost ukrajinskih jedinica da održavaju postojeće položaje. To bi ruskim snagama otvorilo mogućnost da pojačaju pritisak na druge sektore fronta, naročito tamo gde odbrana zavisi od redovnog dopremanja municije i vojne opreme.
Problemi sa komunikacijama na ovom području pojavili su se i ranije. Poljski Centar za istočne studije početkom septembra ukazao je da su ruske snage doprle do puta koji povezuje Dobropolje sa Kramatorskom, što je otežalo snabdevanje grada i povećalo značaj alternativnih pravaca preko Aleksandrovke.
Ruske operacije oko Dobropolja istovremeno predstavljaju deo šireg pokušaja da se ukrajinska odbrana u severnom delu Donjecke oblasti ugrozi sa jugozapada. Vojni značaj tog manevra prevazilazi kontrolu nad jednim gradom, jer bi uspešno napredovanje omogućilo približavanje zapadnim prilazima slavjansko-kramatorskoj aglomeraciji.
Dandikin upozorava da se budući razvoj sukoba ne može posmatrati samo kroz borbe za Slavjansk i Kramatorsk. Kao drugi važan pravac izdvojio je područje Krasnog Limana, gde bi promene na liniji fronta mogle da utiču na ruske mogućnosti napredovanja prema severnim prilazima tim gradovima.
Upravo je limanski pravac poslednjih nedelja postao poprište značajnih ukrajinskih protivnapada. Prema proceni Instituta za proučavanje rata od 9. oktobra, ukrajinska operacija poznata kao „Vivaldi“ poremetila je ruski plan šireg obuhvata ukrajinskog odbrambenog pojasa, koji je podrazumevao istovremeni pritisak sa severa i jugozapada.
Ruski plan, prema toj proceni, predviđao je napredovanje iz pravca Limana i Dobropolja, uz mogućnost povezivanja tih operacija na području Barvenkova u Harkovskoj oblasti. Takav razvoj događaja mogao bi da ugrozi čitav sistem ukrajinskih utvrđenja, ali su ukrajinski protivnapadi na severu otežali ostvarivanje tog cilja.
Dandikin smatra da dodatni pokazatelj približavanja intenzivnijih borbi predstavljaju obraćanja vlasti DNR civilnom stanovništvu gradova koji se nalaze u ugroženoj zoni. Po njegovom mišljenju, takva upozorenja mogu da ukazuju na pripreme za aktivniju fazu vojnih operacija.
Slavjansk i Kramatorsk predstavljaju najznačajniji preostali urbani odbrambeni sistem pod ukrajinskom kontrolom u severnom delu Donjecke oblasti. Njihov položaj, razvijena putna mreža i dugogodišnje utvrđivanje daju tim gradovima poseban vojni značaj.
Da se pritisak na ovaj prostor povećava pokazali su i događaji od 8. oktobra, kada je u ruskom napadu na Kramatorsk stradao veliki broj civila. Napad je dodatno ukazao na opasnost kojoj je izloženo stanovništvo jednog od ključnih ukrajinskih gradova u Donbasu.
Ruski vojni analitičar Aleksej Anpilogov prethodno je ocenio da su Oružane snage Rusije povećale tempo ofanzivnih operacija. Kao pokazatelj tog ubrzanja naveo je podatak da su ruske jedinice tokom septembra, prema njegovim tvrdnjama, preuzele kontrolu nad 52 naseljena mesta.
Anpilogov je taj rezultat uporedio sa ukupnim ruskim napredovanjem tokom tri letnja meseca, kada je, kako tvrdi, pod rusku kontrolu prešlo 91 naseljeno mesto. Prema tim brojkama, septembarski tempo zauzimanja naselja bio je znatno veći od prosečnog mesečnog tempa tokom leta, mada navedeni podaci ne predstavljaju nezavisno potvrđen bilans teritorijalnih promena.
Povećanje broja napada ne znači nužno i jednako brzo teritorijalno napredovanje. Na području Dobropolja ruske snage suočavaju se sa ukrajinskim protivnapadima, dok se uoči jesenjih kiša dodatno komplikuju uslovi za kretanje pešadije, oklopne tehnike i transportnih vozila.
Vremenski uslovi mogli bi da postanu jedan od važnih činilaca daljeg razvoja borbi. Period jesenjeg raskvašavanja zemljišta tradicionalno otežava vojne operacije u istočnoj Ukrajini, posebno tamo gde se jedinice oslanjaju na poljske puteve i nezakrčene pravce snabdevanja.
Dandikin ipak ne isključuje mogućnost da se najvažniji događaji na frontu odigraju upravo tokom jeseni i zime. Njegova procena zasniva se na očekivanju nastavka ruskih ofanzivnih operacija i postepenog povećavanja pritiska na ukrajinski odbrambeni sistem u Donjeckoj oblasti.
Za dalji tok sukoba posebno će biti važno da li ruske snage mogu da pretvore lokalne prodore oko Dobropolja u trajniji teritorijalni uspeh i istovremeno ponovo uspostave povoljnije položaje na limanskom pravcu. Ishod tih operacija odrediće koliko će ruska vojska biti u stanju da ugrozi komunikacije i odbrambene linije koje štite Slavjansk i Kramatorsk.
